Samobieżny zestaw przeciwlotniczy STROP II

Czechy, Lesany – Muzeum Techniki Wojskowej

Samobieżny, kołowy zestaw przeciwlotniczy STROP II to prototypowy, czechosłowacki zestaw przeciwlotniczy. Połączenie zalet działa przeciwlotniczego i broni rakietowej plasuje go w kategorii tzw. zestawów hybrydowych. Zestaw, rozwijany od 1987 roku, a ostateczne testy zakończono w 1996 roku przez Instytut Badawczo-Doświadczalny Wojsk Lądowych Sił Zbrojnych Republiki Czeskiej w Vyškovie, nie został on ostatecznie wprowadzony do służby i pozostał jedynie w fazie jednego egzemplarza prototypowego.

Przez ponad 3 dekady podstawowy czechosłowacki samobieżny zestaw przeciwlotniczy PLdvK vz.53/59

Historia konstrukcji

Prototypowy zestaw przeciwlotniczy STROP

Na początku lat 80.-tych XX wieku Czechosłowacka Armia Ludowa została uzbrojona w mocno już starzejące się samobieżne podwójne działa przeciwlotnicze vz. 53/59 Ještěrka kalibru 30 mm. W związku z tym uruchomiono program „Promet”, w którym chciano współpracować z Polską Rzeczpospolitą Ludową, a którego rezultatem miało być nowe samobieżne działo przeciwlotnicze do ochrony wojsk lądowych tak w trakcie ruchu, jak i postoju. Ostatecznie, ze względu na niestabilność polityczną, jaka panowała w ówczesnej Polsce, Czechosłowacka Republika Socjalistyczna zdecydowała się samodzielnie opracować nową broń pod nową nazwą STROP. Rozważano modernizację Ještěrki lub opracowanie systemu z nowym działem pochodzenia krajowego, ale ostatecznie wybrano radzieckie automatyczne działo przeciwlotnicze kalibru 30 mm 2A38. Kluczowym elementem kompleksu miał być nowy system kierowania ogniem, składający się z urządzeń PRUS I i PRUS II (pasywny radarowy system pomiaru kąta) oraz komponentu optycznego (obejmował dalmierz laserowy, kamerę telewizyjną i celownik optyczny). Testy tych urządzeń miały być przeprowadzone na prototypie o nazwie STROP I, który wykorzystywał podwozie gąsienicowego bojowego wozu piechoty BVP-1 (produkowanego w Czechosłwoacji na licencji, radzieckiego bojowego wozu piechoty BMP-1) i część uzbrojenia Lěštěrki (w tym parę działek przeciwlotniczych kalibru 30 mm). Urządzenie to zbudowano w 1982 roku, po czym przeprowadzono testy systemu kierowania ogniem.

STROP II

Testy przebiegły pomyślnie, więc dano mu zielone światło na opracowanie wersji seryjnej, nazwanej STROP II . Głównymi badaczami były wojskowe instytuty badawcze ze Slavicina, Pragi i Brna, ale później całe rozwiązanie zostało przeniesione do Konštrukta Trenčín. Ponadto w projekcie uczestniczyły firmy Tesla z Pardubic, Kolína i Oraw , a także Meopta z Přerova i inne, wśród których szczególną rolę odegrała Tatra z Koprzywnicy. Wersja seryjna, której rozwój rozpoczęto na początku 1986 roku, miała wykorzystywać potężne ośmiokołowe podwozie Tatra T-815 zaczerpnięte z samobieżnej armato-haubicy kalibru 152 mm vz.77 DANA. Z jednej strony obiecywało to uproszczenie logistyki w służbie, ale w trakcie rozwoju przyniosło również problemy, zwłaszcza związane z mechanizmami szybkiego i precyzyjnego poruszania ciężkiej i dużej wieży.

Egzemplarz prototypowy pojazdu został wyprodukowany dopiero po 1989 roku, a po podziale Czechosłowacji prace rozwojowe kontynuowano na Słowacji, gdzie zmodyfikowano STROP II do wersji o nazwie BRAMS, która miała zastosowany inny system kierowania ogniem i zamiast przeciwlotniczych pocisków rakietowy Strieła-2M, otrzymała cztery nowocześniejsze pociski przeciwlotnicze Igła. Rozwój tego pojazdu został pomyślnie ukończony, ale armia słowacka nie złożyła na niego zamówienia. W Czechach opracowano projekt STYX, który również zawierał podwozie kołowe Tatra T-815, ale miał przenosić szwajcarską wieżę z działem przeciwlotniczym Oerlikon kalibru 35 mm. STYX nie wyszedł jednak poza etap modelu prototypowego.

Jedyny egzemplarz prototypowy zestawu STROP II został zachowany i można go oglądać na wystawie Muzeum Wojskowo-Technicznego w Lešanach, Czechy.

Opis konstrukcji

Konstrukcja czechosłowackiego zestawu przeciwlotniczego STROP II, oparta została na specjalnie zmodyfikowanym podwoziu kołowym ciężkiego samochodu ciężarowego o układzie z napędem na wszystkie koła 8×8 Tatra T-815 VT Kolos. Jest działem typu zakrytego, które składa się z układu jednego oraz części artyleryjskiej. W przedniej części opancerzonego nadwozia, znajduje się nisko położona opancerzona kabina, w której mieści się stanowisko dowódcy działa oraz kierowcy pojazdu. W środkowej części platformy kołowej znajduje się przedział bojowy wraz z obrotową wieżą. Natomiast w tylnej części znajduje się przedział napędowy.

Prototypowy egzemplarz przeciwlotniczy STROP II

Autor – zdjęcia: Dawid Kalka

Czechy, Lesany – Muzeum Techniki Wojskowej

Głównym uzbrojeniem samobieżnego zestawu przeciwlotniczego STROP II była radziecka armata szybkostrzelna typu 2A38 kalibru 30 mm (jej najbardziej znanym zastosowaniem jest montaż dwóch na przeciwlotniczym systemie rakietowym 9K22 Tunguska) o szybkostrzelności do 2400 strzałów na minutę; 1300 naboi było dostępnych w pięciu magazynkach po 260 naboi każdy, z których dwa były gotowe do natychmiastowego użycia. Armata miała efektywny zasięg prowadzonego ognia do 4000 metrów. Ponadto STROP II miał również zainstalowany, sprzężony z armatą, czołgowy karabin maszynowy PKT kalibru 7,62 mm o szybkostrzelności do 800 strzałów na minutę i zapasie 2000 sztuk naboi. Wieża mieściła również parę lekkich (pierwotnie przenośnych) przeciwlotniczych pocisków rakietowych typu 9K32M Strela-2M z naprowadzaniem termicznym i zasięgiem skutecznym do 4200 metrów.

Podstawowe dane taktyczno-techniczne

• Załoga wozu – trzech żołnierzy (dowódca, operator uzbrojenia, kierowca)

• Wymiary konstrukcji:

• Długość wozu – 9900 mm

• Szerokość wozu – 2950 mm

• Wysokość wozu – 3300 mm

• Masa bojowa zestawu – 27 000 kg

• Zastosowane uzbrojenie:

• 1 x szybkostrzelna armata przeciwlotnicza typu 2A38 kalibru 30 mm

• 1 x czołgowy karabin maszynowy PKT kalibru 7,62 mm

• 2 x wyrzutnie przeciwlotniczych pocisków rakietowych 9K32M Strieła-2M

• Napęd wozu – silnik wysokoprężny Tatra T3-930-52 o mocy maksymalnej 265 kW (360 KM)

• Stosunek mocy do masy – 9,8 kW/t (13,3 KM/t)

• Prędkość maksymalna na drodze – do 100 km/h

• Zasięg maksymalny na drodze – do 700 km

• Zasięg maksymalny w terenie – do 450 km

Bibliografia

1. https://www.vhu.cz/exhibit/prototyp-30mm-samohybneho-protiletadloveho-kompletu-strop/

2. https://cs.wikipedia.org/wiki/Samohybn%C3%BD_protiletadlov%C3%BD_komplet_STROP_II

3. https://www.valka.cz/CZK-STROP-II-t30029

Drukuj

Udostępnij:

Powiązane wpisy:

Karabinek samoczynny Samopal vzor 58 BMP-1 RM-70