Samobieżny most czołgowy Leguan

Ostrava, Dny NATO 2025

Most pancerny Leguan to system mostowy oferowany przez niemiecki koncern KNDS, służący przede wszystkim do pokonywania przeszkód wodnych i terenowych. Opracowany przez MAN Mobile Bridges GmbH (spółkę zależną Krauss-Maffei Wegmann w 2005 roku, która połączyła się z nimi w 2006 roku i następnie zakończyła działalność), system jest używany na całym świecie i jest wykorzystywany między innymi przez takie kraje jak: Niemcy, Belgię, Finlandię, Szwajcarię, Szwecję, Malezję i Stany Zjednoczone z różnymi pojazdami do układania mostów. Niemieckie Siły Zbrojne (Bundeswehra) oficjalnie określają nowy system jako samobieżny pancerny most pola walki (GFB). System układania mostów jest dalszym rozwinięciem zasady rozmieszczenia mostu pancernego Biber, o niskiej sylwetce.

Historia konstrukcji

Most pancerny LEGUAN na podwoziu Leoparda 2 podczas pokazu zorganizowanego przez Centrum Techniczne ds. Inżynierii i Wyposażenia Wojskowego Bundeswehry (WTD 51) w Koblencji

Pod koniec lat 90.-tych XX wieku w Niemczech i Holandii zainicjowano prace nad czołgiem mostowym, który mógłby zastąpić w czynnej służbie wozy Biber (Bóbr). Mankamenty Bibera wynikały z zastosowania mocno starzejącego się już kadłuba czołgu podstawowego Leoparda 1, z jego jednostką napędową oraz konstrukcji przeprawy o wytrzymałości odpowiadającej klasie MLC 60.

W 2002 roku skompletowano dwa prototypy wozu mostowego, oznaczonego jako Panzerschnellbrucke 2 (PSB 2). Masa bojowa wynosiła ok. 55 000 kg. Pod względem ruchliwości PSB 2 odpowiada standardowi Leoparda 2A4. Załogę maszyny stanowi dwóch ludzi, kierowca i dowódca, którzy zajmują stanowiska z przodu kadłuba. Wyposażenie przeprawowe obejmuje trzy przęsła, każde o długości 9700 mm. Mogą być one kładzione osobno, po jednym prześle, po dwa lub wszystkie trzy przęsła. Dają one długości: 9700 mm, 18 700 mm lub 27 700 mm. Nośność tego mostu odpowiada klasie MLC 70. Czas ułożenia jednego przęsła wynosi ok. 3 minuty, dwóch – 6 minut, a wszystkie trzy zajmują niecałe 10 minut. W czasie trwania rozkładania mostu pojazd jest stabilizowany za pomocą pary wsporników, zamontowanych z przodu kadłuba.

Ostatecznie, pomimo dobrych, pozytywnych rezultatów badań, PSB 2 jak dotąd nie został przyjęty do uzbrojenia.

Alternatywą dla Panzerschnellbrucke 2 jest pojazd wykorzystywany zestaw przeprawowy Leguan. Jako pierwsze, czołgiem mostowym na bazie Leoparda 2 zainteresowały się siły zbrojne Finlandii. Prototypowe egzemplarze powstały w 2006 roku, przy wielkiej współpracy niemieckiej KMW, fińskiej Patrii i szwajcarskiego koncernu RUAG. Pierwszy z 10 egzemplarzy wozu, nazwanego Leopardem 2L, został przyjęty przez wojsko fińskie we wrześniu 2007 roku.

Leopard 2L bazuje na zmodyfikowanym systemie Leguan (stąd właśnie litera L w oznaczeniu wozu). Przeprawa składa się z dwóch części. Długość mostu wynosi 26 metrów, dopuszczalna nośność przęsła wynosi MLC 80. W czasie rozkładania mostu sam wóz jest stabilizowany za pomocą opuszczanego lemiesza, który sam może być wykorzystywany do prac polowych. Przygotowanie przeprawy zajmuje ok. 5 minut.

Wariant szwedzki. Brobandvagn 120 z mostem sprzężonym o długości 26 metrów. Szwecja zamówiła w 2014 roku łącznie sześć samobieżnych mostów

Prototyp czołgu mostowego systemu Leguan był również badany przez niemiecką Bundeswehrę, lecz nie został on wdrożony do produkcji. Następnie powstała również najnowsza odmiana, którą stworzono w 2014 roku. Zamiast jednego przęsła o długości 26 metrów, są dwa o długości 14 metrów każdy, które mogą być kładzione razem lub oddzielnie. Wóz został wyposażony w dzienne i nocne kamery termowizyjne, które umożliwiały stawianie przeprawy w każdych warunkach, bez potrzeby opuszczania wnętrza wozu. Nastąpiło wówczas wspólne zamówienie z Holandią. Pierwsza partia, składająca się z siedmiu kompletnych systemów, została zamówiona w październiku 2016 roku i dostarczona w latach 2018–2021. W lipcu 2020 roku zamówiono drugą partię, złożoną łącznie z 24 egzemplarzy układaczy mostów Leguan, których dostawa nastąpi w latach 2023–2028. Obejmujących to jeszcze dodatkowe podzespoły IT, systemy nawigacyjne, sprzęt szkoleniowy i części zamienne – o łącznej wartości 330 mln euro.

W grudniu 2018 roku Panzerpionierbataillon 130 ( Batalion Inżynieryjny 130) był pierwszą jednostką wyposażoną w most pancerny Leguan. Zamówienie tej drugiej partii oznaczało rozpoczęcie całkowitej wymiany wszystkich użytkowanych do tej pory 28 egzemplarzy samobieżnych systemów czołgów mostowych Biber będących na wyposażeniu Bundeswehry (stan na październik 2016 roku).

W 2009 Zakłady Mechaniczne Bumar-Łabędy zamontowały 5 egzemplarzy mostów typu Leguan, na zmodyfikowanym podwoziu czołgu podstawowego PT-91M (jako PMC-Leguan) z przeznaczeniem dla Malezji. W tym samym roku 36 mostów na podwoziu Leopard 1 zamówiła Turcja. W 2014 3 egzemplarze mostu na podwoziu Leopard 2 zamówiła Szwecja, a w 2015 Szwajcaria. W dniu 28 października 2016 roku Krauss-Maffei Wegmann i Federalny Urząd Wyposażenia, Sprzętu Informatycznego i Materiałów Bundeswehry (BAAINBw) zawarły umowę w sprawie zakupu 7 mostów towarzyszących Leguan na podwoziu czołgu podstawowego Leopard 2, z symulatorami i wyposażeniem pomocniczym. Wartość umowy to ok. 88 mln euro.

Opis konstrukcji

Autor – zdjęcia: Dawid Kalka

Czechy, Ostrava – Dny NATO 2025

Most wykonany ze specjalnego stopu aluminium, posiada szerokość 4010 mm, całkowitą długość 26 000 mm i całkowitą wagę 10 500 kg. 26-metrowy most może pokonywać przeszkody terenowe, takie jak zbiorniki wodne i wąwozy o szerokości do maksymalnie 24 metrów. Alternatywnie, można transportować i rozstawiać dwa mosty o długości 14 metrów; nakładając na siebie most 26-metrowy i 14-metrowy, można pokonać przeszkodę terenową lub wodną o szerokości do maksymalnie 35 metrów. Mosty są zatwierdzone dla wojskowej klasy obciążenia (MLC) 80, co odpowiada do 72,6 tonom metrycznym dla pojazdów gąsienicowych i 83,5 tonom metrycznym (równowartość MLC 90) dla pojazdów kołowych. Starsze modele mostów są zatwierdzone tylko dla MLC 70. Dalmierze, urządzenia termowizyjne i kamery CCD pomagają w rozstawianiu w nocy.

Od 2009 roku w Federalnym Urzędzie ds. Technologii Obronnych i Zamówień Publicznych (BWT) 41 i 51 przeprowadzano testy dla niemieckich sił zbrojnych, których celem było przeprowadzenie testów operacyjnych pierwszego pojazdu produkcyjnego w 2014 roku. Projekt Panzerschnellbrücke 2, wyposażony w trzy mosty – planowany następca Panzerschnellbrücke Biber – uznano od tego czasu za przerwany.

Polski PMC Leguan na podwoziu gąsienicowym czołgu podstawowego PT-91M

Proces układania

Podobnie jak w przypadku pancernego mostu szybkiego transportu Biber, proces montażu odbywa się poziomo, metodą wspornikową. W porównaniu z montażem metodą nożycową, zapewnia to zaletę w postaci znacznie niższego profilu układanego mostu i tym samym lepszego zabezpieczenia samego procesu przed wzrokiem potencjalnego przeciwnika.

W pozycji transportowej symetryczne połówki mostu, każda o długości 13 metrów w wersji 26-metrowej, leżą poziomo jedna na drugiej na głównym i tylnym wysięgniku pojazdu. Aby rozłożyć most, obie sekcje są podnoszone, a dolna połowa jest przesuwana do przodu. Po ich połączeniu cały stały most jest opuszczany nad przeszkodę za pomocą głównego wysięgnika. Składanie mostu odbywa się w odwrotnej kolejności. Podczas procesu rozkładania cały ładunek spoczywa na płycie nośnej przymocowanej do dziobu. Według producenta, rozkładanie i składanie 26-metrowego mostu trwa odpowiednio 6 minut i 8 minut i może być wykonane przez jedną osobę za pomocą sterowania elektronicznego. 14-metrowy most może być rozłożony w około 5 minut, a złożony w 7 minut.

Pojazdy transportowe

Koncern KNDS Niemcy zamontowało system mostowy na wielu różnych pojazdach transportowych. Na przykład Stany Zjednoczone wykorzystują zmodyfikowane gąsienicowe podwozie czołg podstawowego M1 Abrams w swoim M104 Wolverine, Belgia podwozie Leoparda 1 (przęsła mostowe o nośności tylko do MLC 70), Szwecja i Finlandia podwozie gąsienicowe czołgu podstawowego Leoparda 2 (przebudowane w Finlandii Leopardy 2A4 oznaczone jako Leopard 2L), a także podwozie polskiego czołgu podstawowego PT-91M Malaj (PMC-Leguan), przeznaczonego dla Sił Zbrojnych Malezji. Ponadto wykorzystywane są podwozia czołgu podstawowego M60 (Hiszpania), a także pojazdy kołowe firm MAN z Niemiec i SISU z Finlandii.

Bibliografia

1. Czołg Leopard 2, Dariusz Użycki, Igor Witkowski, Wydawnictwo Lampart S.C., Warszawa 1996

2. Wozy Bojowe Świata; Leopard 2 A4-A7 Nr. 2/2016

3. Kampfpanzer Leopard 2 – Der Beste, Der Welt, Waffen-Arsenal, Hermann Rossler, Hans Kohler, 1981

4. Leopard 2A5 Euro-Leopard, Waffen-Arsenal; Special Banz 17, Michael Scheibert, 1996 rok

5. Czołg Podstawowy PT-91 “Twardy”, Jerzy Kajetanowicz, Poligon Nr. 3/2013, Magnum-X, Warszawa

6. https://de.wikipedia.org/wiki/Panzerschnellbr%C3%BCcke_Leguan

Drukuj

Udostępnij:

Powiązane wpisy:

MLG-60 ISM Kroton MU-90